4/12/15

El Testigu

Abandonen primero ún y llueu l'otru'l cuartu del hotel. Amataguando los zapataos blancos na moqueta fasta l'ascensor, l'otru dexa pasar a ún, y esmordigañando'l silenciu van afayando los sombreros rellumantes y llevantando los cuellos de les gabardines clares. Ún caltién el maletu na mandrecha y l'Otru na manzorga cuando permedien el vestíbulu impolutu faciendo restallar los pasos baxo la güeyada del recepcionista, que per tras de los lentes, síguelos  fasta la puerta xiratoria. Observa la so indiferencia y escribe nel so cuadernu personal:
"Güei tampocu nun hubo alcuerdu. Otra vuelta Dios tien ignorao al Demoniu"



18/3/15

La modernidá

Cuando llegó'l carru cargáu col aparatu naide en pueblu podía creyelo. Falo, qu'enxamás nun quixera en casa aparatu dalu entraba trunfante con tolos guah.es corriendo alredor, tentando de cucar dientro la caxa'l carretón.
Tola tarde ruxeron los cagatos en pueblu mentantu corría los cuartos con un cable perllargu que llevaba la corriente dende l'únicu enchufe de la casa. El caxón de la televisión nun se vía nin nel sobráu nin na cocina nin nos cuartos nin na tená, pero a la fin pudo vese, dempués de munchu enfotase, onde Falo nunca pensara que diba coyer señal.
Una riestra llarga de vecinos con candiles aportaba al escurecer  al colláu la Mata. Falo tenía abiertes les dos fueyes de la ventana y el cuarterón de la cuadra, afitada dafechu como l'ónfalos del pueblu y sitiu onde cuantayá se falaba de les fuercies telúriques qu'añeraben na llameurga qu'había delantre, namás ensucha polos raxones del sol ente Santa Ana y San Agustín.
L´únicu sitiu au se vía la televisión de tola cuadra yera namás na corripa los gochos, asina que Falo amañó una talambera pal caxón del aparatu y axuntó les tayueles de catar contra la paré p'asentar a la tía Lula y la Tía Fredes, el restu del pueblu enllenó la cuadra y s'asitió perfuera la ventana.
Xuaca llegó sero, cuando toos esperaben l'entamu la programación. Naquel intre, Falo afalólos a toos pa dexala pasar y sentala ente les dos vieyes, ufriéndo-y práuticamente'l meyor sitiu de la corripa.

Toribiu

Xuaca yera un vilba  mui curiosina que la gafura punxo de llutu a los pocos años de casar y Falo, el solteru más aforrador del conceyu vistía les madreñes nueves, pantalones de pana y chaqueta a xuegu; peñáu como llambíu per una vaca, amosaba'l diente d'oru y una cadena cola medalla de la vierxe de Cuadonga na pechera.
Ella aceutó cola güeyada'l sitiu y sentóse ente les dos vieyes estirando la saya prieta y acuriosando la chaqueta verde que recuperara de cuando soltera. Toos miraben l'alliviu pensando en don Gonzalo, muertu namás facía cinco años, y calteniendo nel cantu la memoria la so recta, casta, atuñada y probetaya vida qu'arguyosu llevaba dende que casara pasaos los sesenta cola moza más gayaspera del llugar.
Los gochos taben adomaos, echáronse al mandáu de Falo énte l'abluque de tolos vecinos que nun vieren gochos más obedientes na vida. La lluz qu'espeyó la pantalla esllumólos a toos, incluyíos los animales; el parte de noticies entamó con una musiquina mentantu un paisanu de tarabica falaba en castellán redichu.
Naide se decató del Kaos que taba por venir. Toribiu, el gochu más hermosu de tol pueblu y qu'esperaba un tranquilu Samartín, espurrió'l focicu urniando mui sele fasta algamar el cable la corriente y mentantu'l silenciu caltriabalos a toos, tarazó'l cable llegando al mesmu alma de la lletricidá nel  intre que la casualidá punxo un rescamplu  enriba la casa nuna nueche ensin truena.  Fundióse too cuando Toribiu entamó glayar un mes enantes de difuntu y s'azotó escontra too y escontra toos apegando a cualesquier que lu tocara.
El golor a carne amburao espardiose pel aire, los glayíos d'homes, muyeres y gochos esnalaron na escuridá qu'enllenó la casa, les vieyes cayeron de les tayueles arrollando ente los orinos y la llabaza; Xuaca foi rescatada pola mano de Falo dempués d'arrollicar al par de Toribiu, y rastrando sacóla fasta la caleya ayudándola a llevantase y esmuciéndose dempués ente les solombres como los mures cuando mura'l gatu, espurrieron aquellos instantes debaxo les estrelles ensin dicir  pallabra dala, como si caún se decatara que l'otru taba ellí.
Nun quedó naide. Toos afuxeron espavoriaos polos millagros de la modernidá, afedoriando, riendo, santiguándose y rezando según-yos fue a caún nel mercáu del colláu la Mata, y  al otru día, la mañana foi estrañamente calma. Los trabayos dientro casa espurriéronse abondo espardiendo pel pueblu un pigazu dolce de día de muga, pero con fonda devoción, fueron abeyando los paragües prietos, les madreñes y capiellos, los guah.es y Don Arturo, el señor cura, pa presentar los respetos a Toribiu, el braeru protagonista de la modernidá nel pueblu.

2/2/15

L'alimañeru

Ellí golía a pelleya de llobu, a mierda de llobu y a mexu de llobu. Nun facía muncho que pasara la mayor pieza que se supiera había tiempu. Víense los resclavos nos folleros del camín colos deos grandes fontamente llantaos.
Abelino midía camín de dos metros, llegara de la Puela facía años cola escopeta al llombu pa ser l'alimañeru del cordal de Busmayor y naquel garrapiellu d'años que llevaba nun hubo naide que lu superara.
Les fuines, les raposes, los melandros y cualesquier bichu del monte afuxíen cuando Belino zarraba la puerte casa. Enxamás nun quixo perros, facíen ruíu, poníense ñerviosos o alloriaben cuando topaben un resclavu ensin facer casu de naide. Non, los perros nun valíen pal alimañeru, eso sí, enxamás volvía a mano valera, siempres escolingaba un animal amosando los caniles al cielu.
Tando na Vega la Purtiella, aparó nel camín gusmiando l'aire y dexando que la xaceda la bestia lu caltriara   mentatu pasaba sele la mano pela escopeta. Nun yera un machu, yera una lloba, una lloba mui llista y mui grande. Llevaba yá dos díes tres d'ella, pero nun yera más qu'a golé-y la mierda, yera como si tuviera faciendo burlla d'él.
L'orbayu y la borrina diben persiguiéndolu o la puta lloba nun se xebraba d'ello queriendo amugoralu. Apretó los dientes y echó a andar ensin facer ruíu dalu, como'l gran llobu blancu del monte del que falaben les vieyes del llugar.
Los resclavos trescombaben un cantu y metiense no mesto de la viesca, cuando entró, la escuridá invisible del atapecer enllenó'l cielu de seronda. A la fin sintióla aguyar, sabíase perseguída, de xuru, y taba yá cansa d'afuxir pero Abelino tenía munches alimañes d'esperiencia y sabía que podía ser el momentu definitivu, teníen que vagá-y los dos díes que llevaba en monte.
Otru aguyíu ente los tarantanes del agua pingando de les fueyes dió-y la dirección. Pasó ente los tueros d'un carbayu y una castañal tan xuntos  qu'acontaba pelos dos llaos, entainó dando los pasos más llargos que podía arrebuyaos pola fueya moyao mentantu una cañina ximielgábase más alantre, xuxuriando la güelga per onde pasara la lloba.
El sudu mecíase col vafu que refervía de les ñarices y la boca, l'agua caltriaba l'alma. Nuna camperina pudo vela a cuarenta pasoso, quieta, prieta, amosando los caniles y esperando cruciar la güeyada d'Abelino pa siguir corriendo.

El llobu blancu

Los pasos d'un  xigante acurtiaben la distancia cola seguranza de qu'aquella bicha diba ser el mayor trunfu de tola so vida d'alimañeru.
La pacencia nesti trabayu tien de ser infinita, retolicaben les pallabres de los vieyos bien deprendíes de magar neñu, pero tantu enfotu puestu naquella puta lloba, emburriábalu en torbolín faciendo ruxir la fueya debaxo de les botes más grandes que se conocieren en conceyu.
Más alantre volvió topala, agora sí, tenía la seguranza de que taba dándose. Arrecendía a mugor de la viesca, a bichu xabaz moyáu y a sudu, yá nun diba afuxir más. Afincó la escopeta y apuntó nun ritual incosciente que-y avagó como si nunca nun lo fixera. El deu moyáu posose nel gatiyu y disparó ensin zarrar los güeyos como tenía deprendío, pudo ver entós a la lloba blincar nel postrer momentu escontra d'él faciéndolu zarapicar, dempués, tiráu a la llarga, sintió la calor del sangre percorré-y l'arca, la dolor tarazó-y l'hombru y el brazu d'onde sintió que-y faltaba un cachu de carne.
Colos güeyos clisaos mirando'l cielu yá escuru, caltuvo'l focicu d'aquella bestia averáu a la cara, gusmiando y amosando los caniles llentos a un tiempu, como goliendo un  vieyu golor humanu deprendíu facía munchu tiempu.
¡A qué taba esperando! yá nun podía afuxir, taba derrotáu. ¡Un xigante dau y derrotáu!.
Una lluga de la lluna esnidió ente les cañes y les fueyes. Paró d'orbayar mentantu la lloba daba vueltes alredor d'Abelino. Poquinín a pocu, doliéndose como si-y desapegaren la carne del güesu, fue desencaxándose-y la cadarma entera, afilóse-y el focicu y les serdes surdieron ondequiera. D'aquella tresformación surdió un llobu blancu tan grande como un güe y ella esperaba. Esperó hasta que la lluna cruzó'l cielu nel puntu más altu.
Nun hubo vecín en pueblu que nun quixera salir a buscar a Abelino, de toles cases salieron a percorrer el monte de Busmayor llamando a voces y espavoriando cualesquier animal xabaz. La gueta d'Abelino allargóse tol día y tola nueche, rastrexaron cueves, regatos, seos y maedes pero nun apaició. Fueron zarrando'l círculu camín del picu cimeru cola lluna de candil, faltába-yos pocu p'axuntase nel cumal cuando toos pudieron ver na peña'l Tesu un llobu blancu mui grandísimu qu'aguyó llargo llantándolos en sitiu a toos, alredor, una lloba tamién grande, daba vueltes eperándolu. Naide supo cómo baxaron d'ellí ensin que los vieren nin homes nin los golieren perros, pero cuando volviereon al pueblu col riscar quedó afitada la derrota del xigante Abelino, comíu por un llobu blancu, l'únicu que nun pudo matar en tolos años d'alimañeru.